Sejm przyjął projekt ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw, przygotowany przez Ministra infrastruktury i wymuszony przez wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 21 marca 2019 r. Nowelizacja zapewnia zgodność krajowych przepisów z unijnymi.

Samorządy wprowadzą zakazy

Nie wszystkie drogi publiczne spełniają standardy techniczne umożliwiające poruszanie się po nich pojazdów ciężkich. Dlatego zakazy ruchu pojazdów o nacisku do 11,5 tony (standardowym w UE) będą mogły być wprowadzone przez zarządcę drogi, za pośrednictwem znaków drogowych lub w uchwale podejmowanej przez radę gminy (miasta). W takiej sytuacji będzie można wprowadzić ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 8 lub 10 ton.

Czytaj więcej w: Ponad miliard złotych miesięcznie na drogi

Samorządy będą mogły wprowadzać ograniczenia w ruchu pojazdów ciężkich po spełnieniu jednocześnie dwóch ustawowo określonych warunków. Ograniczenia będzie można wprowadzić:

  • gdy stan techniczny drogi uniemożliwia poruszanie się po niej pojazdów ciężkich, tzn. pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 tony,
  • gdy droga przebiega w pobliżu obszarów lub obiektów, na który ruch pojazdów ciężkich może wywierać szczególnie negatywny wpływ, m.in. w pobliżu szkół, placówek edukacyjnych, gdy przebiega lub graniczy z obszarem chronionym przyrodniczo (parki narodowe, obszar Natura 2000) lub jest usytuowana w sąsiedztwie budynków mieszkalnych, uzdrowiska bądź obszaru górniczego.

Ograniczenia będą też obowiązywać na drogach gruntowych publicznych, ponieważ nie spełniają one odpowiednich wymogów nośności. Zarządca drogi będzie mógł jednak dopuścić, za pomocą oznakowania, niektóre pojazdy cięższe do ruchu po tych drogach.

Czytaj więcej w: Dodatkowe 2,5 mld zł na bezpieczniejsze drogi

Zakazu ruchu nie będzie można wprowadzać na:

  • drogach publicznych lub ich odcinkach w transeuropejskiej sieci drogowej,
  • drogach krajowych lub ich odcinkach, z wyjątkiem dróg krajowych zarządzanych przez prezydentów miast na prawach powiatu,
  • drogach publicznych lub ich odcinkach, które zostały wybudowane lub przebudowane z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej; zakazu nie będzie można stosować przez 5 lat od dnia oddania drogi lub jej odcinka do użytkowania.

W ramach podnoszenia standardów technicznych dróg powiatowych i gminnych do wniosku o dofinansowanie z Funduszu Dróg Samorządowych wprowadzono dodatkowe kryterium: dostosowanie drogi do ruchu pojazdów o dopuszczalnym nacisku osi napędowej do 11,5 tony. Oznacza to możliwość otrzymania dodatkowego wsparcia finansowego przez samorządy, które będą dostosowywały drogi lokalne do ruchu pojazdów ciężkich.

Kary administracyjne nowe i odzyskane

Ustawodawca przewidział kary pieniężne za naruszenia przepisów dotyczących zakazu ruchu pojazdów ciężkich. Wysokość kary będzie zależała od stopnia przekroczenia nacisku osi: im wyższy procent przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi napędowej na drodze, tym wyższa kara pieniężna. 

Czytaj więcej w: Infrastruktura gotowa na elektryczne ciężarówki

Nowelizacja zawiera przepisy pozwalające na odzyskanie opłat i kar zapłaconych przed wyrokiem TSUE i umorzeniem postępowań w sprawie zezwoleń lub kar za brak takiego zezwolenia w zakresie niezgodnym z wyrokiem TSUE.

Przewoźnicy, którzy zapłacili opłatę i karę administracyjną za brak zezwolenia jeszcze przed wyrokiem TSUE za przekroczenie osi nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t będą mieli miesiąc od dnia wejścia znowelizowanej ustawy w życie na złożenie odpowiedniego wniosku.

Czytaj więcej w: Od stycznia dozwolone autonomiczne auta na polskich drogach

Nowe rozwiązania zaczną obowiązywać po 60 dniach od daty ich ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, z wyjątkiem przepisów, które wejdą w życie po 14 dniach od daty ich ogłoszenia, które dotyczą możliwości ubiegania się o zwrot opłat i kar zapłaconych przed wyrokiem TSUE.